Sınır Dışı (Deport) Kararına Karşı Ne Yapılır?
Sınır dışı etme kararına karşı dava açma süresi yalnızca yedi gündür. Kararın tebliğinden itibaren atılması gereken adımlar, idari gözetim ve giriş yasağı.
- Av. Tatiana Buse Arıcan
- 2 dk okuma
Sınır dışı etme kararı, göç hukukunun en acil konularından biridir. Kanun, karara karşı dava açmak için yalnızca yedi gün tanır; bu süre içinde kararın örneğinin alınması, dosyanın incelenmesi ve davanın açılması gerekir.
Kararı kim, hangi sebeple verir?
Sınır dışı etme kararı, Göç İdaresi’nin talimatı üzerine veya resen valilik tarafından alınır. Sebepler 6458 sayılı Kanun’un 54. maddesinde sayılmıştır: vize veya ikamet süresinin ihlali, ikamet izninin iptal edilmesi, çalışma izni olmadan çalışma, sahte belge kullanma, kamu düzeni, kamu güvenliği veya kamu sağlığı açısından tehdit oluşturma, giriş–çıkış kurallarının ihlali bunların başında gelir.
Yedi günlük dava süresi
Karar, gerekçeleriyle birlikte yabancıya veya avukatına tebliğ edilir. Tebliğden itibaren yedi gün içinde, kararı veren valiliğin bulunduğu yerdeki idare mahkemesinde iptal davası açılır. Süreye hafta sonları dâhildir. Mahkeme başvuruyu on beş gün içinde sonuçlandırır ve kararı kesindir; istinaf yolu yoktur.
Dava açma süresi içinde ve dava açılmışsa yargılama sonuçlanıncaya kadar, yabancının rızası olmadıkça sınır dışı işlemi yapılmaz. Bu nedenle süresinde açılan dava, sınır dışı işlemini fiilen durdurur.
Kimler sınır dışı edilemez?
- Gönderileceği ülkede ölüm cezasına, işkenceye, insanlık dışı ya da onur kırıcı ceza veya muameleye maruz kalacağı konusunda ciddi emare bulunanlar.
- Ciddi sağlık sorunları, yaş veya hamilelik nedeniyle seyahat etmesi riskli görülenler.
- Hayati tehlike arz eden hastalığı için tedavisi sürerken, gönderileceği ülkede tedavi imkânı bulunmayanlar.
- Mağdur destek sürecinden yararlanan insan ticareti mağdurları ile tedavileri tamamlanıncaya kadar şiddet mağdurları.
İdari gözetim ve geri gönderme merkezi
Hakkında sınır dışı kararı alınan yabancı, kaçma riski bulunması gibi hâllerde geri gönderme merkezinde idari gözetim altına alınabilir. Süre altı ayı geçemez; en fazla altı ay daha uzatılabilir. İdari gözetim kararına karşı sulh ceza hâkimliğine başvurulabilir ve hâkim beş gün içinde karar verir. Belirli adreste ikamet veya bildirimde bulunma gibi alternatif yükümlülükler de talep edilebilir.
Geri gönderme merkezindeki yabancı; avukatıyla, yakınlarıyla ve konsolosluk görevlisiyle görüşebilir. Avukatın görüşme yapabilmesi için vekâletname şart değildir.
Giriş yasağı
Sınır dışı edilen yabancılar hakkında kural olarak giriş yasağı uygulanır. Yasağın süresi en fazla beş yıldır; kamu düzeni veya güvenliği açısından ciddi tehdit hâlinde on yıl daha artırılabilir. Yasak, sistemde tahdit kodu olarak görünür. Kaldırılması için idari başvuru ve dava yolu, bazı durumlarda meşruhatlı vize imkânı vardır.
Yakınların ilk gün yapması gerekenler
- Yabancının hangi geri gönderme merkezinde tutulduğunu ve kararın hangi tarihte tebliğ edildiğini öğrenin.
- Kararın bir örneğini veya en azından sayı ve tarihini alın.
- Türkiye ile bağlarını gösteren belgeleri toplayın: ikamet izni, evlilik ve çocuk kayıtları, tapu, kira sözleşmesi, iş veya öğrenim belgeleri.
- Vakit kaybetmeden bir avukata ulaşın.
Konuya ilişkin ayrıntılar için göç hukuku sayfamıza bakabilirsiniz.
Dava açma süresi yedi gündür; tebliğ tarihini öğrenir öğrenmez arayın.
Son güncelleme:
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; mevzuat ve içtihat değişebilir. Somut olayınız için bir avukata danışın.